Jay Rosen: twijfel over verdienmodel

Jay Rosen in Amsterdam

Jay Rosen is een paar dagen in Nederland. Rent van de ene bijeenkomst naar de andere, ondertussen vrijwel al zijn toehoorders in bewondering achterlatend. Het was niet de eerste keer dat ik de kans had om zijn verhaal te horen, maar daarom was het nog niet minder interessant. Zeker ook omdat Rosen tegenwoordig vooral schrijft en spreekt over die belangrijke samenwerking tussen professional en amateur, toch zo’n beetje het kernpunt van dichtbij.

Rosen maakt er ook volop gebruik van in zijn eigen hyperlokale project in de New Yorkse East Village. Hij doet dit samen met de New York Times, het media-instituut waar Rosen de laatste tijd heel voorzichtig wat meer waardering voor begint te krijgen dan in zijn wetenschappelijke carrière de 25 jaar daarvoor het geval was.

Of Local East Village gaat werken, durft Rosen nog niet te zeggen. Maar stelliger is hij over grote broer Patch, het hyperlokale nieuwsnetwerk van AOL dat inmiddels bijna duizend vestigingen heeft. “Will it work?” Stilte.

Het idee achter Patch is dat er zo’n 6 miljard dollar aan advertentiegelden uit de lokale markt te halen is. Geld dat nu niet zou worden uitgegeven omdat een krantenadvertentie net te duur is. “Dat klinkt kansrijk”, zegt Rosen. “Maar de realiteit is dat het product wel ok is, dat de consumenten het ook wel door hebben en dat zelfs de techniek tegenwoordig prima is, maar dat er één schakel ontbreekt: de lokale ondernemers snappen het internet nog niet. Sterker nog, als een verkoper van Patch bij zo’n middenstander op bezoek gaat, is het eerst dat hij vraagt: is je zoon ook thuis, dan leg ik het hem wel even uit.”

Waar we in Nederland met dichtbij.nl juist merken dat de gemiddelde mkb’er met een inhaalrace bezig is – en er dus juist hier flinke commerciële kansen blijken te liggen – is dat in de VS volgens Rosen nog niet het geval.

Patch is hoe dan ook een grote gok voor AOL, het geld vliegt met honderden miljoenen de deur uit. Een soort alles-of-niets. Rosen twijfelt of het concept, dat gedragen wordt door één betaalde medewerker per vestiging, wel klopt. “Misschien is het slimmer om er een lokaal informatie platform van te maken, vol nuttige info over alles in je buurt. Vergeet het nieuws gewoon.”

AOL probeert met grote kracht te bewijzen dat er geld te verdienen valt. Niet in theorie, maar echt, in de praktijk. En daar zit bij Rosen misschien nog wel de grootste twijfel. “Je kunt nog zo hard roepen dat er toch ergens wel een verdienmodel gevonden gaat worden, maar is dat wel zo’n wetmatigheid? Alsof god het zo gewild heeft. Nee, vergelijk het met het bouwen van grote bruggen: interessant en belangrijk werk, maar geen droog brood mee te verdienen. Vandaar dat de overheid het voor ons betaalt. Er zijn nou eenmaal activiteiten die in zichzelf heel interessant zijn, maar waarvan we op enig moment moeten vaststellen dat er geen grootschalig verdienmodel aan gekoppeld kan worden.  De lokale nieuwsbusiness zou zomaar zo’n activiteit kunnen zijn. We will see.”