Geld verdienen met journalistiek: 33+ opties

Geld verdienen met journalistiek, het kan echt. Er is zelfs weinig fantasie nodig om meer dan dertig verschillende manieren op een rijtje te zetten. Geen enkele daarvan zal trouwens goed genoeg zijn om een klassieke journalistieke organisatie draaiende te houden, maar allemaal hebben ze hun waarde. Het is vooral zaak de opties te kiezen die het beste aansluiten bij het journalistieke product waar ze voor bedoeld zijn.

Elke manier om de inkomsten hoger te laten zijn dan de uitgaven is goed. Maar wie nu nog denkt dat voortgebouwd kan worden op het “klassieke model” (althans, het model dat ons door het grootste deel van de twintigste eeuw heeft heengeloodst) houdt zichzelf voor de gek. Slechts een enkeling zal er nog in slagen om op adverteerders en abonnees (al dan niet in combinatie met elkaar) zijn toekomst structureel veilig te stellen. Voor de meerderheid zal dat niet meer lukken. Erger nog: zelfs voor gesubsidieerd nieuws, zoals bij de publieke omroep, ziet het er niet goed uit.

De huidige staat van de sector levert daarvoor voldoende bewijs. Natuurlijk, veel commerciële nieuwsorganisaties maken anno 2013 nog winst. Maar de gevolgen van de afnemende advertentie- en abonnee-inkomsten zijn desastreus. Mathilde Sanders bestudeerde voor de Erasmus Universiteit de jaarrekeningen (over 2012) van twaalf grote Nederlandse mediabedrijven en concludeerde vorig jaar in Villamedia Magazine dat de mediasector “verre van financieel gezond is”. Waarbij de krantensector er volgens Sanders nog het beroerdst voor staat: “Elke dag verschijnen er in Nederland nog zo’n drie miljoen betaalde kranten. Is dat echt over een paar jaar in deze vorm voorbij? De voortekenen wijzen daar wel op. Het is nog geen doodstrijd in dagbladland, maar het tempo waarin de reserves slinken is niet lang vol te houden.”

Een onafhankelijke, vrije pers kan slechts bestaan op basis van een structurele omzet in een stabiel businessmodel. Het is dus zaak om als bestaande en beginnende mediaorganisatie niet alleen zuinig te leven, maar ook passende verdienmodellen uit te rollen. Denk daarbij na over een goede aansluiting bij het gekozen concept, maar besef dat zelfs met de beste voorbereiding niet alle modellen evenveel zullen opleveren. Schieten met hagel is in dit soort situaties geen schande. Er hoeven maar een paar kogels doel te treffen om de schietpartij als geheel lonend te laten zijn.

Voor mijn boek Na de Deadline maakte ik een eerste opsomming. Hieronder alvast de hoofdthema’s (in een presentatie die de deelnemers aan The Challenge later deze week te zien krijgen). In het boek (hier te bestellen) per thema de uitwerking. Aanvullingen blijven welkom – want als je met groot gemak tot 33 voorbeelden komt, dan moeten we er met iets meer inspanning ook 100 van kunnen maken.